Κυριακή, 4 Αυγούστου 2013

Alain Resnais, L' Annee derniere a Marienbad, 1961...

...πριν λίγες ημέρες είδα την παραπάνω ταινία, την είχα δει πριν πολλά πολλά χρόνια, τότε μου είχε κάνει εντύπωση το σπάσιμο της ροής της ταινίας, δεν είχα όμως αντιληφθεί πλήρως το "γιατί". Ίσως και τώρα να μην είμαι σίγουρος για αυτά που θα γράψω, είμαι όμως σίγουρος πως είμαι πιο κοντά. Ο χώρος: ένα ξενοδοχείο με πολλούς διαδρόμους, πολλές αίθουσες, πολλούς καθρέφτες, νεοκλασική εσωτερική διακόσμηση, αγάλματα, γλάστρες, τεράστιος κήπος, και σκέφτηκα ότι ο Αλέν δεν θα μπορούσε να χρησιμοποιούσε παρά μόνο την ευρεία οθόνη, πώς αλλιώς θα απέδιδε το μεγαλείο, ας πούμε του χώρου. Όλα συμβαίνουν στο τώρα, στο παρελθόν και σε έναν άλλον χώρο: εκείνου του ονείρου. Άρα για τον Ρενέ και για τον Αλέν Ρομπ-Γκριγιέ, τον σεναρίστα, για τους ανθρώπους υπάρχουν τρεις χρόνοι, ιδίως όταν έχομε να κάνομε με τον έρωτα: ο καιρός, ο ρέον χρόνος και ο ονειρικός, που μετριέται μόνο όταν θυμόμαστε τα όνειρα και ξανά μπαίνομε στην αφήγηση του ονείρου, το ξεδιπλώνομε όσο μπορούμε, το αναπροβάλλομε και είμαστε χαρούμενοι όταν νιώθομε πως δεν μας διέφυγε, παρά ίσως, μικρολεπτομέρειες του, η σημασία είναι ότι η αίσθηση του ονείρου παρέμεινε για κάμποσες ώρες, την έσβησε η σκληρή καθημερινότητα. Ο Καιρός του καθενός, συντελείται στο διάνυσμά του ακολουθώντας/βιώνοντας αισθήματα βαθιά, με άλλα λόγια, σημαδούρες επιστροφής του στον ίδιον καθώς διανύει τον βιολογικό του χρόνο, η ζωή δεν είναι μονόδρομος, και ίσως να είναι μόνο επιστροφή, διάολε, δεν μπορούμε να προχωράμε σε λευκό άγραφο χρόνο, τον γράφομε, αλλά πριν το γράψιμό του τον βιώνομε αισθηματικά, υπαρξιακά, οντολογικά. Όσο μένομε διανύοντας τον χρόνο, από την ανατολή στη δύση, τίποτα άλλο δεν σημαίνει ο χρόνος, μένομε για να αναβιώνομε νοερά εκείνα που μας συγκίνησαν, να το πω απλά, που νιώσαμε αυτήν την ιδιαίτερη συγκίνηση που εξαιτίας μαζεύομε τα θραύσματά μας, αισθηματικά, πνευματικά, και όταν συμβαίνει αυτό, συμβαίνει και η παρουσία μας μέσα στον καιρό μας, δηλαδή, μέσα στον δικό μας χρόνο, εκεί που κατοικεί/κατοικούν τα όνειρα και ολοένα πηγαινοερχόμαστε, μέχρι να εξαντληθούν οι ιστοί και τα κύτταρα και τότε βλέπομε το διάνυσμά μας κενό ή γεμάτο. Αν δεν είσαι εσύ, αν δεν υπερασπίζεσαι τις αισθήσεις σου, αν δεν φανερώνεις τα αισθήματά σου, τις συγκινήσεις σου, αν δεν τα υπερασπίζεσαι, πανάθεμα, τα παραπάνω, αν δεν κάνεις αυτό που θέλεις, ακόμα και αν οι προσπάθειές σου αποβούν μάταιες, αν αποτύχεις, ε, και λοιπόν;, ποια επιτυχία θεωρείται ως επιτυχία αν δεν είσαι εσύ, ένα ον ολοκληρωμένο και φανερωμένο στο φως της Δήλου;, με άλλα λόγια, στο δικό σου φως;, ε, τότε πού είσαι; Πού είναι η αύρα που διαχέεται και φωτίζει το αρνητικό και λάμπει η φωτογραφική σου απεικόνιση- το ίδιο συμβαίνει και με τις προσωπογραφίες στη ζωγραφική, αν διατρέξομε έναν τόμο με 500 προσωπογραφίες, πράξη που έκανα, θα παρατηρήσομε και θα διακρίνομε ποιοι διέχεαν περίσσια αύρα και ποιοι όχι στον πίνακα, άλλωστε ο Τζιακομέτι έγραψε: "Όσο πιο έντονα βλέπομε το πρόσωπο, τόσο και ο χώρος που το περιβάλλει μεγαλώνει. Είναι πραγματικά περίεργο. Το πρόσωπό σας είναι πολύ, πολύ όμορφο, σχεδόν τρομερά συμπαγές".
Η τελευταία φράση της ταινίας: "Και έφυγε μαζί του΄ Μόνη". Καλά, δεν μπορώ να πω τίποτα για την πρωταγωνίστρια, ένα πλάσμα ονειρικό, εύθραστο, λεπτό, αισθησιακό, ευγενές...
...την Delphine Seyrig...ουφ, πάω για ύπνο, με έπιασε η καρδιά μου από τη συγκίνηση, γιατί καθώς έγραφα στο νου μού ερχόταν θραύσματα του καιρού μου- εννοώ του προσωπικού μου καιρού, και όχι κρυφού, αλλά δηλωμένου, γιαυτό και Δήλος- το νησί του Απόλλωνα- νησί πολιτισμού- μένεις κρυφός, είσαι απολίτιστος, όπως όλοι οι πολιτικοί...                

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου